Welk recht regelt de erfenis als u in het buitenland gaat wonen?

Een Nederlander en een Belg vertrokken naar Duitsland. Dit zou het begin kunnen zijn van een flauwe mop. Toch komt het steeds vaker voor dat mensen van verschillende nationaliteiten met elkaar relaties aangaan.
Het is ook niet meer vanzelfsprekend dat mensen in het land blijven wonen waar zij geboren zijn. Bij overlijden kan dit allerlei juridische problemen met zich meebrengen.

Welk recht regelt dan de erfenis? Waarschijnlijk denkt u: Ik ben Nederlander, dus mijn erfenis wordt gewoon volgens de Nederlandse regels afgewikkeld. Dit is niet juist!
Sinds 17 augustus 2015 geldt binnen de Europese Unie de ‘Europese Erfrechtverordening’. In deze verordening is vastgelegd op welke manier het toepasselijke erfrecht wordt aangewezen.
De hoofdregel is dat het erfrecht van toepassing is van het land waar u woont op het moment van uw overlijden.

Zo gebeurde het dat een Nederlands echtpaar te maken kregen met het Duitse erfrecht. Zij waren in Duitsland gaan wonen. Ze waren getrouwd en hadden geen kinderen. De man overleed plotseling, zonder dat hij een testament had gemaakt. Het Duitse wettelijke erfrecht bepaalde dat de familie van de man een kwart van de erfenis kreeg. Dat was een vervelende verrassing waar de vrouw absoluut geen rekening mee had gehouden.

Het is gelukkig wel mogelijk om van de hoofdregel af te wijken. U moet dan een testament maken en in het testament een rechtskeuze voor het Nederlandse erfrecht opnemen. Dan blijft het Nederlandse erfrecht van toepassing, ook al woont u op het moment van overlijden niet meer in Nederland. U kunt alleen een rechtskeuze maken voor het land waarvan u ook de nationaliteit heeft. Een Nederlander kan bijvoorbeeld niet kiezen voor het Franse recht.

Kunt u alle problemen oplossen met een rechtskeuze? Helaas niet. De erfrechtverordening geldt bijvoorbeeld niet in Denemarken, Ierland en het Verenigd Koninkrijk. Buiten de Europese Unie zijn er nog helemaal geen gezamenlijke regels om het toepasselijke erfrecht vast te stellen.
In die situaties heeft ieder land eigen regels om het toepasselijke recht te bepalen. Daardoor kan het zijn dat meerdere landen hun eigen erfrecht van toepassing verklaren.
Daarnaast geldt de erfrechtverordening ook niet voor belastingwetten. Het is dus mogelijk dat meerdere landen belasting heffen over de erfenis!

Het blijft ingewikkeld wanneer er sprake is van internationale situaties. Mocht u van plan zijn om te emigreren, denk dan ook aan de gevolgen voor uw erfenis.

mr. Floris van Hal
Notariskantoor Teeuwen te Boxmeer

 

Eerder verschenen nieuwsbrieven:

Door: Notaris Boxmeer

  • Kan ik mijn kind onterven?

    Regelmatig wordt me gevraagd: “kan ik mijn kind onterven?” Het antwoord is: “Ja, maar ….”
    d.d. 02-08-2021

  • Dat kan natuurlijk ook

    Ik feliciteer de twee dames tegenover mij met de aankoop van hun huis. Ze hebben net de akte van levering en de hypotheekakte getekend...
    d.d. 12-07-2021

  • Welk recht regelt de erfenis als u in het buitenland gaat wonen?

    Een Nederlander en een Belg vertrokken naar Duitsland. Dit zou het begin kunnen zijn van een flauwe mop...
    d.d. 07-07-2021

  • Erfenis van ‘langstlevende’ steeds vaker negatief

    U kent waarschijnlijk wel het ‘langstlevende testament’. Bij het overlijden van de eerste ouder erft de langstlevende alle bezittingen...
    21-06-2021

  • Niets geregeld? Pech gehad!

    Een man en een vrouw kochten in 2008 gezamenlijk een huis. Zij werden ieder voor de helft eigenaar...
    d.d. 15-06-2021

  • Alleen de koper heeft bedenktijd

    Sinds enige jaren heeft een koper van een woning altijd nog een paar dagen om na te denken...
    d.d. 11-06-2021

  • Gaat de erfbelasting omhoog?

    De kabinetsformatie is in volle gang. Er zijn partijen die vinden dat de erfbelasting omhoog moet...
    d.d. 24-05-2021

  • Dat is pech, dak weg

    Op internet las ik dat in de recente storm een man net de sleutel van zijn huis gekregen had en amper drie uur later het dak eraf was gewaaid...
    d.d. 18-05-2021

  • Ieder een eigen testament

    Bij het bespreken van testamenten krijg ik van echtparen of samenwoners regelmatig de vraag waarom voor hen ieder een eigen testament moet worden opgemaakt...
    d.d. 27-04-2021

  • Waar ligt de grens?

    Regelmatig krijgen wij de vraag hoe men weet waar de eigendomsgrens ligt.
    d.d. 23-04-2021

  • Haastige spoed is zelden goed

    De woningmarkt is overspannen. Huizenprijzen blijven stijgen en mensen overbieden elkaar. De verleiding is groot om snel toe te happen...
    d.d. 19-04-2021

  • Denk aan uw pensioen

    Vast en zeker heeft u wel eens ergens de kreet gehoord of gelezen: “Denk om uw pensioen.”...
    d.d. 02-04-2021

  • Het stokje overnemen

    Zoals u eerder in dit blad heeft kunnen zien heeft mijn compagnon Dré Teeuwen onlangs zijn laatste column voor dit blad gepubliceerd...
    d.d. 18-03-2021

  • Snel pinnen, voordat de rekening wordt geblokkeerd!

    Wanneer iemand komt te overlijden dan worden de bankrekeningen van deze persoon meestal (tijdelijk) geblokkeerd.
    d.d. 01-03-2021

  • Mijn laatste column!

    Er is een tijd van komen en een tijd van gaan en die tijd van gaan is nu gekomen...
    d.d. 18-02-2021